Τι είναι η σεξουαλική παρενόχληση;

Σε αυτό το βίντεο μαθαίνεις τι είναι η σεξουαλική παρενόχληση και βλέπεις παραδείγματα λεκτικής και σωματικής παρενόχλησης. Το βίντεο μιλά επίσης για την αποστολή ή το αίτημα για σεξουαλικές εικόνες και για τη διάδοση σεξουαλικών φημών για ένα άλλο άτομο. Δείχνει ακόμη τι μπορεί να κάνει ένα άτομο που δέχεται σεξουαλική παρενόχληση. Μπορεί να ζητήσει από το άτομο που το παρενοχλεί να σταματήσει, να μιλήσει σε ένα ενήλικο άτομο εμπιστοσύνης και να κρατά σημειώσεις ή άλλα στοιχεία για όσα έχουν συμβεί.

Χρειάζεσαι βοήθεια;

Μπορείς να καλέσεις τη Γραμμή SOS 1056 του Χαμόγελου του Παιδιού, που λειτουργεί 24 ώρες το 24ωρο, ή την Ευρωπαϊκή Γραμμή Υποστήριξης Παιδιών και Εφήβων 116111. Αν η παρενόχληση γίνεται online, μπορείς να μιλήσεις με τη Γραμμή Βοηθείας Help-line του Ελληνικού Κέντρου Ασφαλούς Διαδικτύου στο 210 6007686 ή στο help-line.gr. Για καταγγελία, μπορείς να καλέσεις την 24ωρη γραμμή 10201 της Ελληνικής Αστυνομίας για την προστασία ανηλίκων ή τη Διεύθυνση Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος στο 11188. Αν κινδυνεύεις άμεσα, κάλεσε το 100 ή το 112.

Νεαρά άτομα

Τι είναι η σεξουαλική παρενόχληση;

Η σεξουαλική παρενόχληση είναι μια μορφή εκφοβισμού (bullying) που έχει στόχο να πληγώσει ή να φοβίσει ένα άλλο άτομο. Μπορεί να εκδηλωθεί με πολλούς τρόπους. Για παράδειγμα, μπορεί να περιλαμβάνει σεξουαλικά αστεία ή σχόλια, σεξουαλικές χειρονομίες, ανεπιθύμητο σεξουαλικό άγγιγμα ή σεξουαλικές πράξεις που στρέφονται προς ένα άτομο ή αφορούν αυτό το άτομο.

Σεξουαλική παρενόχληση είναι επίσης όταν κάποιο άτομο ζητά να του στείλουν σεξουαλικές εικόνες. Το ίδιο ισχύει όταν στέλνει ανεπιθύμητες σεξουαλικές εικόνες ή διαδίδει σεξουαλικές φήμες για ένα άλλο άτομο. Αυτό μπορεί να γίνεται από κοντά, με μηνύματα, στο διαδίκτυο ή γραμμένο σε έναν δημόσιο χώρο, όπως σε μια τουαλέτα.

Η σεξουαλική παρενόχληση δεν είναι ποτέ αποδεκτή. Είναι σημαντικό να ξέρουμε τι είναι σεξουαλική παρενόχληση, ώστε να αναγνωρίζουμε συμπεριφορές που μπορεί να πληγώσουν ή να φέρουν σε δύσκολη θέση ένα άλλο άτομο. Είναι επίσης σημαντικό να ξέρουμε ότι τέτοιες συμπεριφορές μπορεί να έχουν συνέπειες.

Δεν φταις ποτέ εσύ

Αν δέχεσαι σεξουαλική παρενόχληση, δεν φταις εσύ. Κανένα άτομο δεν έχει το δικαίωμα να εκφοβίζει ή να παρενοχλεί κάποιο άλλο.

Τι μπορείς να κάνεις

Αν κάποιο άτομο σε παρενοχλεί σεξουαλικά και νιώθεις ασφάλεια να το κάνεις, μπορείς να του πεις καθαρά να σταματήσει. Αν συνεχίσει, μίλησε σε ένα ενήλικο άτομο εμπιστοσύνης. Μπορεί να είναι κάποιο άτομο από την οικογένειά σου, κάποιο άτομο που σε διδάσκει ή κάποιο άτομο που σε προπονεί. Αν το πρώτο άτομο δεν σε βοηθήσει, συνέχισε να ζητάς βοήθεια από άλλα ενήλικα άτομα που εμπιστεύεσαι, μέχρι να σταματήσει η παρενόχληση.

Κράτα σημειώσεις για όσα συμβαίνουν: τι έγινε, πότε, πού και ποια άτομα ήταν εκεί. Αν η παρενόχληση γίνεται online, κράτα screenshots από τα μηνύματα, μπλόκαρε τον λογαριασμό και κάνε αναφορά στην πλατφόρμα. Αυτά τα στοιχεία βοηθούν όταν ζητάς βοήθεια ή κάνεις καταγγελία.

Αν η παρενόχληση γίνεται στο σχολείο, μπορείς να μιλήσεις σε κάποιο άτομο που σε διδάσκει και εμπιστεύεσαι. Μπορείς επίσης να μιλήσεις στο άτομο που δουλεύει ως ψυχολόγος ή κοινωνικός λειτουργός στο σχολείο, αν υπάρχει, ή στη διεύθυνση του σχολείου. Μπορούν να σε βοηθήσουν και να σου εξηγήσουν τι προβλέπει το σχολείο για τον εκφοβισμό και την παρενόχληση.

Συχνές ερωτήσεις

Κάποιο άτομο μου έδειξε πορνογραφικό υλικό και ένιωσα άβολα. Τι να κάνω;

Αυτό που συνέβη δεν ήταν σωστό και δεν φταις εσύ. Κανένα άτομο δεν πρέπει να δείχνει πορνογραφικά βίντεο ή εικόνες σε ένα παιδί ή σε ένα νεαρό άτομο. Είναι λογικό να νιώθεις άβολα. Αυτό που έγινε μπορεί να είναι και παράνομο.

Μην το κρατήσεις μυστικό. Μίλησε σε κάποιο άτομο που εμπιστεύεσαι, πες τι συνέβη και ζήτησε βοήθεια. Μπορεί να είναι κάποιο άτομο από την οικογένειά σου, κάποιο άτομο που σε διδάσκει ή σε προπονεί, γονέας ενός φιλικού σου προσώπου ή κάποιο άτομο από το κοντινό σου περιβάλλον.

Υπάρχουν άνθρωποι που μπορούν να σε βοηθήσουν και να σε προστατέψουν. Πολλά άτομα που δουλεύουν με παιδιά, για παράδειγμα σε σχολεία, σε αθλητικούς συλλόγους ή σε υπηρεσίες υγείας, έχουν υποχρέωση να ενημερώσουν τις αρμόδιες αρχές. Μπορεί να φοβάσαι ότι το άτομο που σου έδειξε το υλικό θα μπλέξει. Να θυμάσαι ότι εσύ δεν έχεις κάνει τίποτα λάθος και έχεις δικαίωμα να είσαι ασφαλές.

Μπορείς να μιλήσεις από κοντά ή στο τηλέφωνο. Μπορείς επίσης να στείλεις μήνυμα, email ή γράμμα. Αν δυσκολεύεσαι να το πεις με λόγια, μπορείς ακόμη να ζωγραφίσεις αυτό που συνέβη. Μπορείς επίσης να καλέσεις τη Γραμμή SOS 1056 ή το 116111. Το σημαντικό είναι να το πεις σε κάποιο άτομο. Αν το πρώτο άτομο δεν σε πιστέψει ή δεν κάνει κάτι για να σε προστατέψει, συνέχισε να μιλάς μέχρι να βρεις τη βοήθεια που χρειάζεσαι.

Κάποιο άτομο με άγγιξε με σεξουαλικό τρόπο. Τι να κάνω;

Αυτό που συνέβη δεν ήταν σωστό και δεν φταις εσύ. Κανένα άτομο δεν έχει το δικαίωμα να σε αγγίζει με σεξουαλικό τρόπο χωρίς να το θέλεις. Αυτό ισχύει για κάθε άτομο, είτε είναι μέλος της οικογένειάς σου, είτε άλλο ενήλικο άτομο, είτε άλλο παιδί.

Μην το κρατήσεις μυστικό. Μίλησε σε κάποιο άτομο που εμπιστεύεσαι. Υπάρχουν άνθρωποι που μπορούν να σε βοηθήσουν. Μπορεί να φοβάσαι ότι το άτομο που σε άγγιξε θα μπλέξει. Να θυμάσαι ότι εσύ δεν έχεις κάνει τίποτα λάθος και έχεις δικαίωμα να είσαι ασφαλές.

Μπορείς να μιλήσεις από κοντά, στο τηλέφωνο, με μήνυμα, email, γράμμα ή ακόμη και με μια ζωγραφιά. Μπορείς επίσης να καλέσεις τη Γραμμή SOS 1056 ή το 116111. Αν το πρώτο άτομο δεν σε πιστέψει ή δεν κάνει κάτι για να σε προστατέψει, συνέχισε να μιλάς σε άλλα ενήλικα άτομα που εμπιστεύεσαι μέχρι να πάρεις βοήθεια.

Γονείς

Τι είναι η σεξουαλική παρενόχληση

Καθώς τα παιδιά μεγαλώνουν και το σώμα τους αλλάζει, μπορεί να έρθουν αντιμέτωπα με σεξουαλική παρενόχληση. Η σεξουαλική παρενόχληση είναι μια μορφή εκφοβισμού που έχει στόχο να πληγώσει ή να φοβίσει ένα άτομο. Μπορεί να περιλαμβάνει σεξουαλικά αστεία ή σχόλια, σεξουαλικές χειρονομίες, ανεπιθύμητο σεξουαλικό άγγιγμα ή σεξουαλικές πράξεις. Μπορεί επίσης να περιλαμβάνει το να ζητά κάποιο άτομο σεξουαλικές φωτογραφίες, να στέλνει ανεπιθύμητες σεξουαλικές εικόνες, να δείχνει πορνογραφικό υλικό ή να διαδίδει σεξουαλικές φήμες για ένα άλλο άτομο. Αυτό μπορεί να γίνεται από κοντά, με μηνύματα, στο διαδίκτυο ή γραμμένο σε δημόσιο χώρο.

Δεν θέλουμε να ζήσει κανένα παιδί σεξουαλική παρενόχληση, αλλά είναι πραγματικότητα. Τα παιδιά χρειάζεται να μάθουν να σέβονται τα όρια των άλλων. Χρειάζεται να ξέρουν ότι η σεξουαλική παρενόχληση δεν είναι ποτέ αποδεκτή και ότι τέτοιες συμπεριφορές μπορεί να έχουν συνέπειες. Χρειάζεται επίσης να ξέρουν τι μπορούν να κάνουν αν κάποιο άτομο τα παρενοχλεί. Είναι σημαντικό να ξέρουν ότι δεν φταίνε ποτέ και ότι μπορούν να μιλήσουν το συντομότερο σε εσάς ή σε άλλο ενήλικο άτομο εμπιστοσύνης.

Πώς να μιλήσετε στο παιδί σας

Εξηγήστε σε όλα τα παιδιά, ανεξαρτήτως φύλου, ότι κάποιοι άνθρωποι χρησιμοποιούν σεξουαλικά λόγια, αγγίγματα ή χειρονομίες για να πληγώσουν ή να φέρουν σε δύσκολη θέση ένα άλλο άτομο. Αυτό δεν είναι ποτέ αποδεκτό.

Οι συζητήσεις αυτές είναι μια ευκαιρία να μάθουν τα παιδιά ότι κανένα άτομο δεν έχει δικαίωμα να παρενοχλεί λεκτικά ή σωματικά κάποιο άλλο. Αυτό σημαίνει ότι δεν αγγίζουμε ένα άτομο που δεν θέλει να το αγγίξουν. Δεν κάνουμε σεξουαλικά σχόλια για άλλα άτομα. Δεν ζητάμε από κάποιο άτομο να στείλει σεξουαλικές φωτογραφίες. Και δεν διαδίδουμε σεξουαλικές φήμες. Βεβαιωθείτε ότι το παιδί σας ξέρει πως μπορεί να σας μιλήσει αμέσως σε κάθε τέτοια περίπτωση. Για παράδειγμα, αν κάποιο άτομο το αγγίξει με σεξουαλικό τρόπο, του κάνει σεξουαλικές χειρονομίες ή του δείξει σεξουαλικές εικόνες που το κάνουν να νιώσει άβολα.

ΙΔΕΕΣ ΓΙΑ ΣΥΖΗΤΗΣΗ

Μιλήστε με το παιδί σας για τα προσωπικά όρια. Εξηγήστε πώς επιτρέπεται και πώς δεν επιτρέπεται να το αγγίζουν τα άλλα άτομα και πώς χρειάζεται να σέβεται το ίδιο τα όρια των άλλων. Τέτοιες συζητήσεις βοηθούν τα παιδιά να ξέρουν ότι μπορούν να έρθουν σε εσάς όταν έχουν απορίες ή όταν κάποιο άτομο παραβιάσει τα όριά τους. Ένας εύκολος τρόπος να ξεκινήσετε είναι να αξιοποιείτε στιγμές της καθημερινότητας.

Με αφορμή μια είδηση

Όταν δείτε ή ακούσετε μια είδηση για σεξουαλική παρενόχληση, ρωτήστε το παιδί σας αν έχει ξανακούσει για το θέμα και πώς ένιωσε. Υπενθυμίστε του ότι κανένα άτομο δεν πρέπει να το αγγίζει ή να του μιλά με τρόπο που το κάνει να νιώθει άβολα. Εξηγήστε ότι ούτε το ίδιο πρέπει να αγγίζει ή να μιλά σε άλλα άτομα με τρόπο που τα κάνει να νιώθουν άβολα. Πείτε του ότι μπορεί πάντα να έρθει σε εσάς με ερωτήσεις ή αν συμβεί κάτι που το κάνει να νιώσει άβολα.

Με αφορμή μια σειρά ή ταινία

Αν μια σειρά ή ταινία δείχνει σεξουαλική παρενόχληση ή ανεπιθύμητο άγγιγμα, ρωτήστε το παιδί σας αν πιστεύει ότι αυτό που βλέπει είναι σεξουαλική παρενόχληση. Ρωτήστε το επίσης τι θα μπορούσε να κάνει ένα άτομο αν πίστευε ότι δέχεται σεξουαλική παρενόχληση. Υπενθυμίστε του ότι μπορεί πάντα να έρθει σε εσάς.

Αν το παιδί σας σας πει ότι δέχεται παρενόχληση

Πιστέψτε το, μείνετε ήρεμα και πείτε του ότι έκανε το σωστό που σας μίλησε και ότι δεν φταίει. Βοηθήστε το να κρατήσει σημειώσεις και screenshots για όσα συμβαίνουν. Αν η παρενόχληση γίνεται στο σχολείο, επικοινωνήστε με τη διεύθυνση του σχολείου. Για συμβουλευτική γονέων, υπάρχει η γραμμή «Μαζί για το Παιδί» 11525, που λειτουργεί τις καθημερινές. Για άμεση στήριξη, μπορείτε να καλέσετε τη Γραμμή SOS 1056 του Χαμόγελου του Παιδιού. Αν η παρενόχληση γίνεται online, μπορείτε να απευθυνθείτε στη Help-line στο 210 6007686. Για καταγγελία, υπάρχει η 24ωρη γραμμή 10201 της Ελληνικής Αστυνομίας για την προστασία ανηλίκων.

Εκπαιδευτικοί

Τι χρειάζεται να γνωρίζουν τα νεαρά άτομα

Καθώς τα παιδιά μεγαλώνουν και το σώμα τους αλλάζει, μπορεί να έρθουν αντιμέτωπα με σεξουαλική παρενόχληση. Η σεξουαλική παρενόχληση είναι μια μορφή εκφοβισμού που έχει στόχο να πληγώσει ή να φοβίσει ένα άτομο. Μπορεί να περιλαμβάνει σεξουαλικά αστεία ή σχόλια, σεξουαλικές χειρονομίες, ανεπιθύμητο σεξουαλικό άγγιγμα ή σεξουαλικές πράξεις. Μπορεί επίσης να περιλαμβάνει το να ζητά κάποιο άτομο σεξουαλικές φωτογραφίες, να στέλνει ανεπιθύμητες σεξουαλικές εικόνες, να δείχνει πορνογραφικό υλικό ή να διαδίδει σεξουαλικές φήμες. Αυτό μπορεί να γίνεται από κοντά, με μηνύματα, στο διαδίκτυο ή γραμμένο σε δημόσιο χώρο.

Τα νεαρά άτομα χρειάζεται να καταλαβαίνουν ότι κανένα άτομο δεν έχει δικαίωμα να παρενοχλεί λεκτικά ή σωματικά κάποιο άλλο. Αυτό περιλαμβάνει το σεξουαλικό άγγιγμα χωρίς συναίνεση, τα σεξουαλικά σχόλια, το αίτημα για σεξουαλικές φωτογραφίες και τη διάδοση σεξουαλικών φημών. Χρειάζεται επίσης να ξέρουν ότι τέτοιες συμπεριφορές μπορεί να έχουν συνέπειες.

Δεν θέλουμε να ζήσει κανένα νεαρό άτομο σεξουαλική παρενόχληση, αλλά είναι πραγματικότητα. Είναι σημαντικό τα νεαρά άτομα να ξέρουν ότι δεν φταίνε ποτέ όταν δέχονται σεξουαλική παρενόχληση.

Ο ρόλος του σχολείου

Είναι σημαντικό να γνωρίζετε τι προβλέπουν ο Εσωτερικός Κανονισμός Λειτουργίας του σχολείου σας και τα πρωτόκολλα του Υπουργείου Παιδείας για τον εκφοβισμό και τη σεξουαλική παρενόχληση. Οι διαδικασίες χρειάζεται να είναι σαφείς, ώστε τα νεαρά άτομα να ξέρουν τι προβλέπεται και πού μπορούν να απευθυνθούν. Κάθε νεαρό άτομο χρειάζεται να ξέρει πώς μπορεί να αναφέρει ένα περιστατικό σεξουαλικής παρενόχλησης ή, τουλάχιστον, σε ποιο άτομο μπορεί να μιλήσει αν αυτό συμβεί στο σχολείο. Περιστατικά εκφοβισμού μπορούν επίσης να αναφερθούν στην πλατφόρμα stop-bullying.gov.gr 

Αν ένα νεαρό άτομο σας μιλήσει για παρενόχληση

Πιστέψτε το, μείνετε ήρεμα και πείτε του ότι έκανε το σωστό που σας μίλησε και ότι δεν φταίει. Ακολουθήστε το πρωτόκολλο του σχολείου σας. Να θυμάστε ότι μπορεί να έχετε υποχρέωση από τον νόμο να ενημερώσετε τις αρμόδιες αρχές. Αν χρειάζεστε καθοδήγηση για το πώς να χειριστείτε ένα περιστατικό, η Γραμμή ΕΛΙΖΑ 10454 υποστηρίζει επαγγελματίες που δουλεύουν με παιδιά. Μπορείτε επίσης να καλέσετε τη Γραμμή SOS 1056 του Χαμόγελου του Παιδιού.

Ερωτήσεις για συζήτηση

Αφού δείτε το βίντεο στην τάξη, μπορείτε να συζητήσετε τις παρακάτω ερωτήσεις:

• Ποια παραδείγματα σεξουαλικής παρενόχλησης είδατε στο βίντεο;
• Γιατί είναι σημαντικό να ξέρουμε τι είναι η σεξουαλική παρενόχληση;
• Γιατί δεν είναι ποτέ σωστό να παρενοχλούμε σεξουαλικά κάποιο άλλο άτομο;
• Αν ένα άτομο δεχτεί σεξουαλική παρενόχληση, σε ποια άτομα θα μπορούσε να μιλήσει;
• Αν ένα άτομο δεχτεί σεξουαλική παρενόχληση, πού θα μπορούσε να βρει βοήθεια και υποστήριξη;

Κατεβάστε τον οδηγό για τη: